الکتروپوریشن
الکتروپوریشن روشی برای ورود مولکول ها (معمولاً اسیدهای نوکلئیک) به سلول است که شامل ارسال پالس های الکتریکی فشار قوی و کوتاه به سلول ها در حضور DNA یا هر نوع مولکول خارجی دلخواه است. با استفاده از الکتروپوریشن میتوان غشای غیرتراوای سلول را برای ورود هر نوع مولکول دلخواه تراوا کرد. این یک روش همه کاره است ، برای انواع مختلف سلول ها ، از باکتری ها گرفته تا سلول های کشت شده تا یوکاریوت های بالاتر قابل انطباق است ، بنابراین در بسیاری از زمینه های مختلف مانند بیولوژی زیست محیطی ، بیوتکنولوژی ، مهندسی ژنتیک و پزشکی و… کاربرد دارد. الکتروپوریشن دارای مزایایی نسبت به سایر استراتژی های انتقال ژن و داروست، از جمله سادگی روش ، طیف وسیعی از پارامترهای قابل تنظیم (امکان بهینه سازی) ، قابلیت تولید مجدد بالا و جلوگیری از استفاده از مواد شیمیایی سمی برای سلول ها.
در گذشته از روشهای زمانبر و سختی برای انتقال ژن و دارو به سلولی استفاده میشد که پاسخدهی این روشها معمولا میزان مطلوبی نیست و با خطا همراه است و این روش ها همچنان در مراکز ناآشنا با الکتروپوریشن ادامه دارد. از حدود سالهای 1996 دستگاه الکتروپوریشن به عنوان روشی نوین و کارا به دنیا معرفی شد. در طی تحقیقات انجام شده اثرگذاری الکتروپوریشن در مقایسه با سایر روشها و روشهای متداول و قدیمیتر، اثرگذاری چندین برابری داشته است.
در مقالات بسیار زیادی به بحث ژن درمانی با الکتروپوریشن و واکسنهای نوکلئیک اسیدی پرداخته شده است. با این روش افزایش شانس انتقال ژن تا 60 درصد افزایش مییابد.
در چندین بررسی به درمان تومورها پرداخته شده که شانس زنده ماندن فرد مورد آزمایش در روش درمانی جراحی و شیمی درمانی، صفر درصد بود و با دستگاه الکتروپوریشن و روش الکتروکموتراپی توانسته بودند این درصد را به 60 در مدت کوتاهتر و 30 درصد در مدت طولاتیتر افزایش دهند.
در جدیدترین مقالات که در سال 2021 روی آنها کار شده است، کاربرد الکتروپوریشن در تزریق واکسن بیان شده که اثرگذاری آن را به میزان قابل توجهی افزایش میدهد.
برای تولید حیوانات تراریخته یکی از پر ریسکترین مراحل انتقال ژن مورد نظر به اسپرم است که معمولا درصد موفقیت در آن بالا نیست. در مطالعاتی که در سال 2009 انجام شده توانسته اند با درصد موفقیت 79.9 درصد انتقال ژن به اسپرم را عملی کنند.
برای آشنایی بیشتر با الکتروپوریشن پیشنهاد میکنیم فیلم زیر را تماشا کنید.